R290 of R32: welk koudemiddel kies je?

Wat is een koudemiddel?

Een warmtepomp werkt met een vloeistof die rondgaat in een gesloten circuit: het koudemiddel. Dat middel verdampt bij lage temperatuur en neemt daarbij warmte op uit de buitenlucht. Een compressor drukt het samen, waardoor het warmer wordt. Die warmte gaat naar je verwarmingswater. Daarna begint de cyclus opnieuw.

Welk koudemiddel in een warmtepomp zit, bepaalt mee hoe goed hij werkt bij hoge watertemperaturen, waar hij mag staan en of je er subsidie voor krijgt. De twee middelen die je in 2026 het vaakst tegenkomt, zijn R32 en R290.

R32 en R290 naast elkaar

De GWP-waarden zijn ontleend aan Remeha. GWP staat voor Global Warming Potential: hoe sterk een gas bijdraagt aan opwarming als het vrijkomt, vergeleken met CO2.

Wat zeggen de regels?

ISDE 2026: een eerste grens

Sinds 2026 krijg je geen ISDE meer voor split lucht-waterwarmtepompen met minder dan 3 kg koudemiddel en een GWP boven 750. Dat raakt vooral oudere middelen zoals R410A. R32 valt er niet onder. Een R32-toestel op de meldcodelijst levert in 2026 dus gewoon subsidie op. Zie subsidie.

ISDE vanaf 2028: de grens gaat naar 150

In het concept voor de ISDE, dat in de zomer van 2026 in consultatie was, staat een strengere grens. Vanaf installatiedatum 1 januari 2028 worden monoblocks tot 50 kW en split-systemen tot 12 kW met een GWP boven 150 uitgesloten. R32 komt met ongeveer 675 ruim boven die grens. R290 blijft met ongeveer 3 ruim eronder.

Dit is nog een concept. De definitieve regeling is op de peildatum van dit artikel niet gepubliceerd. Lees alles over het voorstel op ISDE 2027.

De Europese F-gassenverordening

Los van de subsidie stelt de Europese F-gassenverordening (EU 2024/573) grenzen aan F-gassen in nieuwe apparaten. Bronnen verschillen over het precieze tijdpad voor kleine split-systemen. Wel duidelijk is dat bestaande installaties gewoon mogen blijven. Heb je een R32-warmtepomp, dan hoeft die er niet uit.

R290 en plaatsing: beschermingszones

R290 is propaan. Dat is brandbaar. Daarom schrijven fabrikanten beschermingszones voor rond de buitenunit: een gebied waarin bepaalde openingen of ruimtes niet mogen zitten. De precieze zones verschillen per toestel. Sommige fabrikanten hebben ze de afgelopen tijd versoepeld. Mitsubishi Electric deed dat bijvoorbeeld in februari 2026 voor de Ecodan R290.

In een klein deel van de huizen past een R290-buitenunit daardoor niet op de gewenste plek. Bij de opname aan huis kijken we daar altijd naar, samen met de geluidscheck op de erfgrens. De InstallQ-erkenningsregeling vraagt ook dat er bij de oplevering veiligheidswaarschuwingen worden gegeven bij R290. Die krijg je van ons in het opleverdossier.

Bij de meeste R290-monoblocks zit het hele koudecircuit dicht in de buitenunit. De monteur hoeft het dan bij installatie niet te openen. Tussen binnen en buiten lopen alleen waterleidingen.

Certificering bij R290

Voor werk aan installaties met F-gassen is een certificaat verplicht: BRL 100 voor het bedrijf en BRL 200 voor de monteur. Of dat ook voor R290 geldt, daar verschillen bronnen over. Milieu Centraal schrijft dat het F-gassencertificaat (nog) niet geldt voor natuurlijke koudemiddelen. Ondernemersplein zegt dat wie met koolwaterstoffen werkt ook de juiste certificaten moet hebben, en dat de Europese regels de certificering uitbreiden.

Wij kiezen de veilige kant. Wij laten alleen installeren door F-gassen-gecertificeerde (BRL 100/200) en InstallQ-erkende monteurs, ook bij R290. Zie kwaliteitseisen.

Werkt R290 beter?

Hoe zuinig een warmtepomp is, hangt af van het hele toestel, niet alleen van het koudemiddel. Je hoort soms dat R290-toestellen hogere watertemperaturen halen, wat kan helpen bij kleinere radiatoren. Dat verschilt per model. Kijk daarom per toestel naar de SCOP: het gemiddelde rendement over een stookseizoen. En kijk naar de maximale aanvoertemperatuur die de fabrikant opgeeft. Zie begrippen.

Waarom wij kiezen voor R290

Wij werken met A-merken met R290. Dat doen we om drie redenen:

1. Subsidie in de toekomst. Als het ISDE-concept wordt vastgesteld, is R290 vanaf 2028 nodig voor subsidie bij de meeste lucht-waterwarmtepompen. Een toestel met R290 past dus bij de regels die eraan komen.
2. Lage GWP. Lekt er onverhoopt koudemiddel weg, dan is het effect op opwarming bij R290 veel kleiner dan bij R32. Dat is een concreet verschil van ongeveer 3 tegen ongeveer 675.
3. Eenvoudig onderhoud. Bij een monoblock blijft het koudecircuit gesloten in de buitenunit.

Past een R290-toestel in jouw situatie niet, bijvoorbeeld door de beschermingszones, dan zeggen we dat eerlijk. Dan bespreken we samen wat de beste oplossing is.

Wat moet je nu doen?

Koop je in 2026 een warmtepomp, vraag dan altijd welk koudemiddel erin zit. Vraag ook naar de meldcode en de SCOP. Kies je voor R32, weet dan dat het toestel bij installatie vanaf 2028 volgens het concept geen ISDE meer krijgt. Voor een installatie in 2026 maakt het voor de subsidie niet uit.

Wil je weten welk R290-toestel bij jouw huis past? Start de online check. Bij de opname kijken we naar het vermogen, de plek en de beschermingszones.